به سبد خرید افزوده شد
ادامه خرید

زعفران چیست؟

ناشر: مدیر
تاریخ انتشار: 2024-05-12

آنچه در ادامه خواهید خواند زعفران چیست و در چه مناطقی رشد می‌کند؟ عناصر تشکیل‌­دهنده گل زعفران شکل گل زعفران انواع زعفران؛ بهترین نوع زعفران چیست؟ زعفران رشته­‌ای زعفران پودری خواص دارویی و کاربردهای زعفران علت گران بودن زعفران تجارت زعفران ایران؛ آیا کاشت زعفران کارکرد اقتصادی دارد؟ مناطق مهم تولید زعفران در ایران تشخیص […]

زعفران چیست؟

زعفران چیست و در چه مناطقی رشد می‌کند؟

زعفران ادویه­ای قرمز رنگ است که قرن­هاست هم در آشپزی و هم در طب سنتی استفاده می­شود. این گل هر سال فقط حدود یک هفته شکوفا می­شود، بومی آسیای جنوب غربی است و بیشترین عرضه جهانی آن از ایران تامین می­شود. این ادویه از گلی به نام crocus sativus  منشاء می­گیرد که در منطقه مدیترانه و در ایران می روید. زعفران از خانواده سوسن است و دارای برگ­های بلند و نازک و گل­های بنفشه با سه کلاله است که با دست چیده و خشک می­شود تا به عنوان ادویه مورداستفاده قرار گیرد.

نام زعفران از یک کلمه عربی به معنای زرد شدن گرفته شده که به استفاده از آن به عنوان رنگ­دهنده زرد روشن اشاره دارد. نام لاتین “کروکوس” به احتمال زیاد از یک کلمه سانسکریت باستانی برای زعفران گرفته شده است. زعفران در زبان‌های مختلف، سافران (فرانسوی، آلمانی)، آزافران (اسپانیایی)، کروکوس (یونانی) نامیده می‌شود. یکی از اسامی گیاه زعفران که ریشه ایرانی دارد، خشیف است. از دیگر نام‌های فارسی گیاه زعفران می‌توان به زهفران اشاره نمود.

عناصر تشکیل‌­دهنده گل زعفران

مهم‌ترین بخش گیاه زعفران کلاله آن است که ترکیبات شیمیایی متنوعی از جمله کربوهیدرات، ویتامین، رنگدانه کروسین در کنار آنتوسیانین، کاروتن، لیکوپن، زیگزانتین و یک اسانس معطر به نام سافرانال و ماده­ طعم­دهنده پیکروکروسین دارد. پس عملا شما با خرید زعفران به همه این ترکیبات دسترسی خواهید داشت. اصلی­ترین و مهم‌ترین ماده موثر در رنگ این ادویه ماده کروسین و ماده طعم دهنده آن پیروکروسین است. در این بین دلیل اصلی عطر و بوی بی­نظیر این گیاه ماده­ای به نام سافرانال است که حدود 60 درصد از ترکیبات فرار این گیاه را تشکیل می­دهد.

آشنایی با طلای سرخ

شکل گل زعفران

گیاه زعفران بین یک تا سه گل در خود جای داده که هر گل هم شش گلبرگ دارد و می­تواند رنگ­های متفاوتی شامل بنفش، ارغوانی یا گلی داشته باشد. گل گیاه زعفران سه کلاله به رنگ قرمز دارد که قسمت اصلی این گیاه برای استفاده است. برای تکثیر گیاه زعفران، به پیاز آن نیاز است و با کاشت پیاز، گل بنفش رنگی رشد می‌کند که 6 گلبرگ و 3 کلله قرمز آن کاملا مشخص است.

انواع زعفران؛ بهترین نوع زعفران چیست؟

زعفران انواع مختلفی دارد که برای تشخیص آن­ها دو بخش کلاله قرمز رنگ و بخش پایین کلاله که خامه نام دارد، بسیار مهم است. تفاوت انواع زعفران به نحوه برداشت و آب و هوای منطقه و همچنین جداسازی گل زعفران بستگی دارد.

زعفران سوپر نگین را می­توان باکیفیت­ترین زعفران موجود در دنیا دانست و بعد از آن به ترتیب زعفران شبه نگین، زعفران نگین، زعفران سرگل، زعفران پوشال و زعفران دسته (دختر پیچ) را از بالاترین کیفیت به پایین­ترین کیفیت عرضه می‌شود. برای کسب اطلاعات بیشتر میتوانید مقاله بهترین زعفران ایران را در وبلاگ هیتا مطالعه کنید.

همچنین از دیدگاه دیگر، می­توان زعفران را به دو دسته پودری و رشته­ای تقسیم کرد. از هر دوی این شکل از زعفران را می­توانید برای طعم دادن و رنگ دادن به غذاهای خود استفاده کنید. با این حال، تفاوت‌های مهمی وجود دارد که هنگام تصمیم‌گیری برای استفاده از هر کدام از انواع زعفران، باید به آن‌ها توجه داشته باشید. در مقاله دسته بندی انواع زعفران می‌توانید به صورت کامل با انواع زعفران آشنا شوید.

زعفران رشته­‌ای

 رشته­های زعفران کلاله­های خشک شده گل زعفران هستند. برای استفاده از آن‌ها، باید آن‌ها را کمی روی اجاق برشته کنید، در آب داغ یا الکل خیس کنید یا در حین پخت مستقیما به ظرف غذای خود اضافه کنید.

به خاطر داشته باشید که رشته­های زعفران برای فعال کردن طعم خود به حرارت نیاز دارند، بنابراین اگر آن‌ها را مستقیما به ظرف غذا اضافه می­کنید، باید آن را به مدت کافی بپزید. همچنین باید مراقب باشید که رشته­های زعفران نسوزند.

علاوه بر این، هنگام پخت با زعفران رشته­ای، از همزن سیمی استفاده نکنید؛ زیرا می­تواند آن­ها را به قطعات کوچک­تر تبدیل کند. زمانی که به جای پودر، زعفران رشته­ای دارید، حتما دو برابر مقداری که در دستور غذا ذکر شده استفاده کنید. برای آشنایی با سایر قسمت‌های زعفران پیشنهاد می‌کنیم مقاله ریشه زعفران را در وبلاگ هیتا مطالعه کنید.

زعفران پودری

از طرف دیگر، زعفران پودر شده، از آسیاب زعفران رشته­ای به دست می­آید. می­توانید آن را مستقیما بدون هیچ آماده­سازی خاصی هنگام پخت غذا به آن اضافه کنید. از آن جایی که به راحتی در غذا حل می­شود، شکل پودری ادویه به طور یکنواخت به غذا طعم و عطر می‌دهد.

زعفران چیست؟ آشنایی با خواص گل زعفران

خواص دارویی و کاربردهای زعفران

از قدیم الایام پزشکان طب سنتی از زعفران برای درمان همه چیز از دل درد گرفته تا بواسیر استفاده می‌کنند. نتایج مطالعات پزشکی مدرن نشان داده‌اند که سطوح بالای آنتی‌اکسیدان‌های موجود در زعفران ممکن است به جلوگیری از التهاب در بدن کمک کند و همچنین احتمالا در درمان اختلال عملکرد جنسی و افسردگی مفید باشد، اما پژوهشگران هنوز درباره اثرات گزارش‌شده آن بر بیماری‌های قلبی عروقی و سرطان اظهار نظر قطعی نمی‌کنند.

برای بهره­مندی از تمام این فواید لازم است که از زعفران اصل استفاده شود. شاید برای‌تان جای سوال باشد که از کجا بفهمیم زعفران اصل است یا نه. در انتهای این مطلب شما قادر به تشخیص زعفران اصل از تقلبی خواهید بود.

در مورد کاربردهای آشپزی همانطور که قبلا ذکر شد، از زعفران به عنوان­طعم دهنده یا رنگ­دهنده استفاده می­شود. با افزودن زعفران به غذای در حال پخت، روغن­های ضروری آزاد می­شود که رایحه خوشبویی دارند و تلخی بی­نظیری را ایجاد می­کنند. این ترکیب طعمی متمایز ایجاد می­کند که با هیچ ادویه دیگری قابل مقایسه و تکرار نیست.

به دلیل عطر و طعم قوی، اغلب از زعفران به مقدار کم استفاده می­شود. علاوه بر نقش آن به عنوان یک عامل طعم­دهنده، می­تواند به دلیل رنگ متمایز زرد-نارنجی به عنوان یک رنگ دهنده طبیعی مواد غذایی هم استفاده شود.

زمانی اعتقاد بر این بود که شیر زعفران بی­خوابی را درمان می­کند و بر این اساس قبل از خواب مصرف می­شد. چای زعفران هنوز هم به دلیل خواص دارویی آن مصرف می­شود – بسیاری از مردم معتقدند که این نوشیدنی می­تواند به رفع گرفتگی عضلات، مشکلات گوارشی و حتی افسردگی کمک کند.

درمورد مصارف دارویی این ترکیب بی نظیر می­توان به برخی مطالعات اشاره کرد که نشان می دهد مصرف مقادیر کم زعفران (بین 0.5 تا 5 گرم در روز) می­تواند به کاهش علائم مربوط به سندرم پیش از قاعدگی مانند نفخ و گرفتگی کمک کند.

خواص احتمالی زعفران به همین جا ختم نشده و گفته می­شود که این ادویه به عنوان یک عامل ضدافسردگی نیز عمل می­کند. یک مطالعه نشان داد که مصرف روزانه 30 میلی گرم سافرانال (ترکیبی که در زعفران یافت می­شود) به طور قابل توجهی علائم مربوط به افسردگی خفیف تا متوسط را پس از 6 هفته در مقایسه با دارونما بهبود می‌بخشد.

علت گران بودن زعفران

هر گل فقط سه رشته (کلاله) زعفران تولید می­کند و هر سال فقط یک هفته گل می­دهد. زعفران را باید اواسط صبح که هنوز گل­ها بسته­اند – با دست برداشت کرد تا از کلاله­های ظریف داخل آن محافظت شود.

برای تولید فقط یک گرم زعفران حدود 170 گل لازم است. به همین دلیل است که زعفران به صورت مثقالی هم به فروش می­رسد و همین نحوه فروش باعث می­شود که برای اکثر مردم این سوال ایجاد شود که یک مثقال زعفران چند گرم است و برای آن چقدر باید هزینه پرداخت کرد. برای اینکه مطمئن شوید بهترین محصول را دریافت می‌کنید، و ارزش مثقال به مثقال خریداری شده را دارد، باید تمام کلاله­های قرمز، بدون پرچم زرد باشند.

زعفران چیست؛ با طلای سرخ جهان بیشتر آشنا شوید

 تجارت زعفران ایران؛ آیا کاشت زعفران کارکرد اقتصادی دارد؟

ممکن است وقتی متوجه ارزش بالا و خواص زعفران شدید به پرورش این گیاه علاقه­مند شوید و دوست ­داشته باشید شما هم بتوانید این محصول را کشت دهید. یکی از اولین نکات برای کشت این گیاه، توجه به وضعیت آب و هوایی است.

این گیاه به طور کلی در مناطق نیمه گرمسیری کشت می­شود؛ با این حال مقاومت بالایی در برابر گرما و سرما دارد. اگر در منطقه­ای زندگی می­کنید که زمستان­های ملایم و تابستان گرم دارد، می­توانید از طریق کشت و فروش زعفران به درآمد برسید.

اما حتی اگر شرایط آب و هوایی برای شما مهیا نیست، نگران نباشید. زعفران، بسیار کم توقع است و در شرایط کنترل شده کشت گلخانه­ای هم می­توانید آن را کشت دهید.

اعتقاد بر این است که زعفران از ایران سرچشمه گرفته و توسط مهاجمان عرب در قرن هشتم میلادی به اروپا وارد شده است. این گیاه ابتدا در قاره اروپا، فقط در اسپانیا رشد می­کرد اما در نهایت به سایر نقاط قاره گسترش یافت. امروزه ایران بزرگترین تولید­کننده این ادویه در جهان است و مراکش، یونان، هند و اسپانیا در رتبه­های بعدی قرار دارند.

مناطق مهم تولید زعفران در ایران

بر اساس گزارش سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد، ایران ۸۵ درصد از زعفران جهان را به دلیل آب و هوای نسبتا خشک و آفتابی و دانشی که از نسل‌های گذشته به کشاورزان منتقل شده، تولید و تامین می‌کند. دوره خواب زعفران فصل تابستان است و پاییز و زمستان زعفران رشد می‌کند. مناطق نیمه گرمسیری  گزینه مناسبی برای کشت زعفران هستند.

چند منطقه مهم این­چنینی شامل استان خراسان جنوبی و بعد از آن شمالی است که زمین­های کشاورزی زیادی در این مناطق به زعفران اختصاص داده شده است.

شهر قائنات در خراسان، در زمینه تولید زعفران شهرت جهانی دارد. همچنین زعفران گناباد با ثبت در سازمان فائو به دلیل کشت و آبیاری سنتی با قنات (روش­های کاشت ارگانیک) و تربت حیدریه به عنوان بزرگترین تولید کننده زعفران در جهان عناوین مختلفی را در جهان کسب کرده است.

تشخیص زعفران اصل از تقلبی

از آنجایی که این محصول ارزش بالایی ­دارد گزینه خوبی برای کلاهبرداران است تا دست به تولید زعفران تقلبی بزنند. با ارزش­ترین قسمت گیاه کلاله است که خشک می­شود و برای طعم دادن به غذا استفاده می­شود.

کلاهبرداران اغلب سعی می­کنند ادویه‌­های دیگری مانند زردچوبه (زعفران هندی) یا رنگ خوراکی را به عنوان ادویه جایگزین کنند که تشخیص آن از ادویه واقعی دشوار است. چند راه برای تشخیص واقعی یا تقلبی بودن زعفران شما وجود دارد.

یکی از راه‌های تشخیص اینکه آیا زعفران اصل می‌خرید یا خیر، این است که به دنبال محصولی باشید که برچسب “100% خالص” دارد. این بدان معناست ادویه‌ای که می‌خرید حاوی مواد تقلبی یا رنگ­دهنده نیست.

راه دیگر برای اطمینان از خرید ادویه با کیفیت، این است که از یک منبع و فروشگاه معتبر مانند فروشگاه هیتا خرید خود را انجام دهید. سومین راه تشخیص زعفران اصل توجه به بوی آن است.

در واقع زعفران اصل دارای بوی شیرین بوده و طعم شیرین ندارد. پس اگر زعفران شما مزه شیرینی دارد، احتمالا تقلبی است. در مقاله تشخیص زعفران اصل از تقلبی تمامی راه‌های تشخیص زعفران اصل را بررسی کرده‌ایم،پیشنهاد می‌کنیم برای کسب اطلاعات بیش‌تر این مقاله را در وبلاگ هیتا مطالعه کنید.

زعفران و واحد اندازه گیری آن را بهتر بشناسید

واحد اندازه­‌گیری زعفران

در گذشته برای خرید و فروش زعفران از واحد­هایی استفاده می­شد که استاندارد درستی نداشتند و در واقع واحد اندازه گیری مشخصی وجود نداشت.

اما امروزه به دلیل گران بودن زعفران و افزایش قیمت زیاد آن واحدی به نام مثقال هم معرفی شده که واحد اندازه گیری جرم اجسام است و برای طلا هم استفاده می­شود. برای آشنایی بیش‌تر با واحد مثقال زعفران می‌توانید مقاله یک مثقال زعفران چند گرم است را در وبلاگ هیتا مطالعه کنید.

طبع زعفران و مقدار مجاز مصرف زعفران

زعفران دارای طبع خشک و گرم بوده و نشاط آور است. با توجه به طبع این ادویه، محدودیت­هایی برای مصرف آن چه به صورت زعفران دم کرده و چه اشکال دیگر، وجود دارد. همچنین مقدار مصرف مجاز این گیاه برای افراد مختلف متفاوت است.

مثلا مصرف زعفران در سه ماهه اول بارداری پیشنهاد نمی­شود اما در سه ماهه­های بعدی بلامانع است. میزان مجاز زعفران برای هر نفر در ماه حدود 3 گرم است که به معنای مصرف روزانه یک دهم گرم زعفران است.

نحوه نگهداری از زعفران

از آنجایی که این ادویه بسیار گران بوده و طلای سرخ هم نامیده می­شود، مهم است که از آن به درستی نگهداری کنید. برای نگهداری از زعفران، آن را در ظرف دربسته قرار دهید و در جای خشک و خنک نگهداری کنید.

ادویه در صورت نگهداری مناسب تا شش ماه تازه می­ماند و به راحتی می­توانید از خواص آن استفاده کنید. پیشنهاد می‌کنیم برای این‌که با راه‌های نگهداری زعفران بیش‌تر آشنا شوید، در فرصتی مناسب مقاله نحوه نگهداری زعفران در خانه را در وبلاگ هیتا مطالعه کنید.

خرید زعفران اصل با تخفیف از فروشگاه هیتا

در این مقاله هر آنچه را که باید قبل از خرید درباره زعفران بدانید، در اختیار شما قرار دادیم. برای خرید زعفران روش‌های مختلفی وجود دارد که بهترین راه، خرید این ادویه به طور مستقیم از کشاورز است.

به این ترتیب، زعفران با قیمت بسیار کمتری به دست شما می‌رسد و از طرف دیگر، دغدغه‌ای بابت اصل یا تقلبی بودن زعفران نخواهید داشت. برای خرید زعفران از کشاورز فقط کافی است به هیتا شاپ مراجعه کرده و بهترین زعفران­ها را به صورت آنلاین با کد تخفیف خرید زعفران اصل خریداری کنید تا از فواید آن بهره­مند شوید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

مشاوره

زعفران 2 گرمی

140,000 تومان

زعفران 1 مثقالی

270,000 تومان

زعفران 1 گرمی

70,000 تومان